Bölgesel müşteri ihtiyaçları doğrultusunda ürün portföyü oluşturmak perakendeciler arasında hiç bu kadar önemli olmamıştır, doğru yapıldığı taktirde bu çalışmanın sonucunda ticari gelirler olumlu yönde gelişim göstermektedir. Yine de bölgesel ve şube bazlı ürün çeşitliliği oluştururken dikkat edilmesi gereken konu idamesi mümkün olmayan ürünlerdir.

İdamesi mümkün olmayan ürün olarak size 2 örnek verelim:

  1. Münhasır ürünler – Bu ürünler satılan dükkan veya markaya göre münhasır olması nedeni ile idame ürünü zor hatta mümkün olmayabilir. Bu nedenle bu ürünü raftan kaldıran veya bulundurmayan perakendeciler yerine daha farklı işletmeden ürünler temin etmeleri gerekmektedir. Bu durum kategori cirosu açısından oldukça riskli olmakta.
  2. Tüketici sadakati yüksek olan ürünler – Markaya olan sadakat nedeni ile bazı tüketiciler istedikleri ürünü bulamadıkları takdirde hayal kırıklığı yaşayıp başka yerde istedikleri ürünü temin edebilirler. Ürün portföyü çalışmaları yaparken Perakende işletmeleri tüketicilerin ürün sadakat seviyesini ölçerek sadakat oranı yüksek olan ürünleri diğerlerine tercih etmeliler.

Yukarıda yer alan sadece 2 idamesi mümkün olmayan ürün örneğidir ve mutlaka başka örnekler de vardır. Bu yazının maksadı ise bölgesel kategori stratejisi çalışmalarınızda idame edilebilen ve edilemeyen ürünleri dikkate alarak ürün portföyünüzü oluşturabilmektir.

Ürün idame konusunda kendinize sormanız gereken 2 basit soru var:

  • Bir kategoride veya alt kategoride listelenen ürünleri azaltabilir miyim, bunu yaparken kategoriyi olumsuz yönde etkilemeksizin stok maliyetlerini düşürebilir miyim?
  • Bir ürünü bir kategoriden veya alt kategoriden çıkarmayı seçersem, o ürün için talep başka bir ürüne kayar mı yoksa alışveriş yapmadan tüketici gider mi?

Bu zorluk veya fırsatın karşısında ürün çeşitliliği optimizasyon sırasında dikkatlice düşünülmez ise, kategori riske girer. Herhangi bir perakende zinciri için bölgesel ürün çeşitlerini planlamak, birçok duygunun barındığı korkutucu bir sorundur.

 

Perakendecilerin, karmaşıklığa rağmen doğru ürünleri satışa sunmaları için tavsiyemiz, bölgesel ürün çeşitliliğini planlamasında kullanacakları aşağıdaki 4 temel unsurlara dikkat edilmesidir:

1.Veri platformu

Bölgesel ürün çeşitliliği ancak doğru veriler analiz edilirse etkin olmaktadır. Ürün çeşitliliği planlaması sürecinde kullanmak üzere aşağıdaki verileri kaynağında konsolide olmuş ve “temiz” veri olmasına dikkat ediniz:

  • Perakendecilerin kasa sistemlerinden gelen ayrıntılı veriler
  • Mağazaların kümeleri (grupları) örnek olarak mağaza formatı veya hitap ettiği tüketici sınıfına göre grup isimleri
  • Mağaza yerleşim verileri. Yani gondol ölçümleri ve mevcut planogramlar veya realogramlar.
  • Piyasa (Rekabet) Pazar Verileri
  • Sadakat kartı verileri
  • Ürün verileri

 

2.Ürün Çeşitliliği Planlama Uygulaması

Bölgesel bir ürün yelpazesinin planlanması, etkin bir yazılıma büyük ölçüde bağımlıdır çünkü önemli bir zaman kazandırır ve çıktıyı daha doğru yapar. (DotActiv’in Kategori Yönetimi Yazılımı, bir SQL veri platformundan çalışır ve raf ile satış alanı planlaması ile entegredir. Bu araç, kullanıcılarımızın ve planlamacılarımızın perakendecilere benzersiz stratejilere dayalı bölgesel ürün çeşitlerini hızlı bir şekilde planlamalarına olanak tanır).

 

3.Süreçleriniz

Karışıklık olmayacak şekilde bir süreç oluşturun ve onu organizasyonunuzda iyice anlaşılıp uygulandığından emin olun. Bu süreç/ler sayesinde ürün çeşitliliği karışıklığı en aza indirgenir ve Kimin, Ne ve Nasıl yapmasını bileceğinden dolayı çok daha etkin ve hızlı çalışılabilir.

 

4.Çalışan Yetkinlikleri

Bölgesel ürün çeşitlerini başarıyla planlamak için gereken yetkin kişileri bulmak zordur. Ayrıca, stratejik karar vericilerin bu görevi kendi başlarına yapmaları etkili değildir. Bunun yerine perakendecilerin bu işlevi zamanla bu yetkinliği geliştiren uzmanlara yaptırmaları çok daha hızlı ve verimli olur. Bu sayede karar verici yöneticileriniz daha farklı ve kendi bilgi – beceri ve yetkinlikleri doğrultusunda kendi asli görevlerini yapmak için gerekli zamanı elde etmiş olurlar.

 

Ürün çeşitliliği planlaması hakkında daha fazla bilgi ister misiniz?

Ücretsiz Ürün Çeşidi Optimizasyonue-kitabınızı (yakında) buradan temin edebilir siniz.

 

Yazar:     Kyle Dorfling

Çeviri ve uyarlama: Özcan Balioğlu